Kardelen'i DergiKapinda.com sitesinden satın alabilirsiniz.        Ali Erdal'ın yeni kitabı TÜRK KİMLİĞİ çıktı        Kardelen Twitter'da...        Kardelen 32 Yaşında!..       
    Yorum Ekle     1382 kez okundu.     Henüz yorum bırakılmadı.     Yazara Mesaj

Bir bürokrat şârih: Abidin Paşa
Yavuz Sert

  Sayı: 106 -

Hz. Pîr Mevlâna Muhammed Celâleddin-i Rumî sultanımızın Mesnevîsi yeryüzünde kaleme alınan diğer kitaplardan oldukça farklı özelliklere sahiptir. Kur’ân-ı Kerîm’den sonra en çok okunan kitap… Hakkında onlarca şerh yazılmış. Sadece Türkçe’de kırkın üzerinde şerh yazılmış, bu sayıya tercümeler dahil değil. Mesnevî’nin okunması ve üzerinden ders verilmesi Mesnevîhânlık diye bir kuruma dönüşmüş, icazetsiz Mesnevîhân olunamıyor.

Molla Camî’nin Hz. Mevlâna için söylediği şu söz Mesnevî’nin ne kadar özel bir eser olduğunu ortaya koyuyor: “Peygamber değil ama kitabı var.”

Mesnevî’nin kaleme alınmasından günümüze kadar her dönemde şerhler yazılmış. Yakın tarihte yazılmış şerhler içinde Tahirü’l Mevlevî’nin, Kenan Rıfaî’nin şerhlerini sayabiliriz. Tahirü’l Mevlevî tüm ciltleri şerh etmiş -ömrü tamamlamaya vefa etmemiş, merhum Şefik Can şerhi tamamlamıştır-, Kenan Rifai ise birinci cilt için şerh yazmıştır. Yazımızın konusu olan şerh ise Abidin Paşa’nın Mesnevi-i Şerif’in ilk cildi için yazdığı şerhtir.

Abidin Paşa bir Osmanlı bürokratı. Arapça, Farsça, Arnavutça, Fransızca ve Yunanca biliyor. Hattâ Yunanca’yı o dilde şiir yazacak kadar biliyor. II. Abdülhamid Han’ın padişahlığı döneminde birçok ilde valilik yapmış, Mesnevî şerhine de Adana valiliği sırasında başlamış. Bir Mevlid gecesi başladığı şerhin ilk cildini ertesi yıl yine mevlid kandili gecesi Sivas valiliği sırasında tamamlamış. Selânik, Ankara, Akdeniz adaları valilik yaptığı diğer şehirler. Abidin Paşa’nın tek eseri bu şerh değil. Kaleme aldığı diğer eserler de onun maddî manevî kültür birikimini ortaya koyuyor: Saadet-i Dünya, Kaside-i Bürde Şerhi, Âlem-i İslâmiyet-i Müdafaa, Meâli-i İslâmiyye.

Abidin Paşa Preveze doğumlu, babası Prevezeli Ahmed Dino. Dino soyadı okurlara tanıdık gelecektir. Necip Fazıl’ın kendisinden ayrı geçirdiği zaman için

“Otuz yıl saatim işlemiş ben durmuşum

Gökyüzünden habersiz uçurtma uçurmuşum.”

Dediği Abdülhakim Arvasî Hazretlerini ilk kez görecekleri Ağa camiine gittiklerinde yanında olan arkadaşı ressam Abidin Dino, Abidin Paşa’nın torunu.

Abidin Paşa aynı zamanda bir derviş. Halvetiye yolu müntesibi. Şeyhi Merkez Efendi dergâhı postnişinlerinden Nureddin Efendi. Vali Bey’in Hz. Pîr’e ve Mesnevî’ye olan muhabbetini kendi cümleleri ile aktaralım: “Âcizane hissiyatıma göre ruhaniyet ve akıl sahasında insanoğlunun kaleminden çıkan eserlerin hiçbirinin Mesnevi-i Şerif’e benzemesi mümkün değildir. Mesnevî büyük bir hikmet nehridir. Ben âcizin dünyada manen en birinci lezzet aldığı şey Kur’ân-ı Azimüşşan’dan sonra Mesnevi-i Şerif okumaktır. Ahiret için en büyük isteğim ve dualarımın biri Allah’ın lütfu ile Fahr-i Âlem Muhammed Mustafa Aleyhi Efdalü’t Tahiyyat Efendimiz Hazretlerinin şefaatine nail olabilmektir. Diğeri de Mevlâna Celaleddin-i Rumî Hazretlerinin yüce ruhlarıyla mülâki olabilmemdir.”

Merhum Abidin Paşamızın derecâtı âli olsun. Bir asır önce bir bürokrat, beş dil biliyor, aynı zamanda mutasavvıf, valilik yapıyor, bir de Mesnevî şerhi yazıyor. Onu yetiştiren kültürü, böyle ehil kimselerin bürokrat olduğu sistemi takdir etmemek mümkün mü?


Bu yazıya yorum ekleyin

Adınız
E-posta Adresiniz
Yorumunuz
 

CAPTCHA


Resimdeki rakamları bu alana yazınız


Eklenen Yorumlar


Henız yorum bırakılmadı...
 
Gazze biz ne öğretti?... - Sayı 119
Bir tufanın ardından: Fil... - Sayı 119
Adalet Mülkün Temelidir... - Sayı 112
Bir bürokrat şârih: Abidi... - Sayı 106
Tüm Yazıları

ASKIDA ABONELİK: Siz de "askıda abonelik kampanyası"na destek olmak ister misiniz?

Gelecek sayının konusu (121):
Türk masal ve destanları...

Son Eklenen Yorumlardan
 Elinize emeğinize sağlık sevgili Halis hocam.Yazılarınızı takıp ediyorum hislerimize tercüman oluyor... Ahmet

 Elinize emeğinize sağlık sevgili Halis hocam.Yazılarınızı takıp ediyorum hislerimize tercüman oluyor... Ahmet

 bosch professional gop 185-liBeylikler dönemini hatırlayalım, birbirlerine karşı üstünlük mücadelesi... Feyzi

 "Yürü kardeşim,Ayaklarına bir Kudüs gücü gelsin."Sen ve senin gibi şuurlu insanların sayıları bereke... Nilüfer Mihailoğlu

 Yüreğinize kaleminize sağlık kıymetli hocam. Allah hayırlı sağlıklı uzun ömürler versin.... Faruk AKTI


Bir özel TV kanalı “yılın politikacısı”nı seçtirdi.
Seçilemeyenler üzülmesinler. Çünkü hepsi ayrı ayrı yılın politik acısı olduklarını ispatladılar.
Kasem olsun!
İsrail-SAMİRİ-oğulları
Üstün fikir
Elinde taş küçük çocuğun
Bir tufanın ardından: Filistin
Gabar’da petrol mü çıkarılıyor, çukur mu
Deniz kabarıyor
Kudüs... Ey Kudüs
Zeytin dalları altından meydan okuyuş
Fatih Sultan Mehmet (4)


Yavuz Sert - Bir tufanın ardından...
Yavuz Sert - Gazze biz ne öğretti...
Ali Erdal - Deniz kabarıyor
Kadir Bayrak - Vah benim halime!
Necip Fazıl Kısakürek - İç ve dış düşman – Y...
Bedran Yoldaş - Elinde taş küçük çoc...
Bedran Yoldaş - Zevâli yakındır zulm...
Ekrem Yılmaz - Kazandım vallahi!
Ekrem Yılmaz - Bitti kelimelerim
Ekrem Yılmaz - Mektup
Dergi Editörü - Üstün fikir
Site Editörü - Sosyal medyanın gücü
Necdet Uçak - Dünya malı
Necdet Uçak - Geldi geçti ömrüm be...
Kardelen Dergisi - Kardelenden haberler
M. Nihat Malkoç - Soykırım, Antisemiti...
M. Nihat Malkoç - Gazze günlüğü
Hızır İrfan Önder - Kasem olsun!
Zaimoğlu - Batı muradına erebil...
Mehmet Balcı - Köyüme gömün
Mehmet Balcı - Sevdam
Muhsin Hamdi Alkış - İsrail-SAMİRİ-oğulla...
İbrahim Şaşma - Kudüs Mektubu
Halis Arlıoğlu - Merhum Mehmet Akif i...
Murat Yaramaz - Hiç
İlkay Coşkun - Filistin
Zafer Nefer - Tas tarak
Özkan Aydoğan - Çocuk
İlknur Eskioğlu - Şehitlik oyunu
Yusuf Çelikler - Bu gidiş nereye?
Ayşe Yaz - Yağmur (Gazzenin çoc...
Bedir Acar - ‘İsrail bizi yenemez...
Hüma Sunguroğlu - Çınarın gölgesinde o...
Hüma Sunguroğlu - Zeytin dalları altın...
Abdullah Doğulu - Filistinde anne-çocu...
 
 
23 Mart 2005 tarihinden beri
 Ziyaretçi Sayısı Toplam : 13330842
 Bugün : 615
 Tekil Ziyaretçi Sayısı Toplam : 610386
 Bugün : 7
 Tekil Ziyaretçi Sayısı (dün) Toplam : 123
 119. Sayıya Bırakılan Yorum Sayısı Toplam : 6
 Önceki Sayıya Bırakılan Yorum Sayısı Toplam : 6
Son Güncelleme: 21 Şubat 2024
Künye | Abonelik | İletişim