ORUÇ (Bir ay iştihalara Paydos)
Kürsü Kainatın Efendisi

  Sayı: 38 -

Tweetle

BİR AY İŞTİHALARA PAYDOS

Ramazanda, güneşin doğmaya hazırlanmasıyle batışı arasında en uzun günlerde ortalama 18, en kısa günlerde 10 saat, sırf Allah için, vücudu ağızdan veya herhangi bir yerinden hiçbir madde almamak, cinsî temasta bulunmamak ve bütün maddî iştihalardan kaçınmak rejimi...

İster gıda, ister deva, dışarıdan giriş kapıları kapanacak ve yalnız iki mevzuda içeriden çıkış yolu da engellenecektir. İşte muayyen bir ayın muayyen müddetli günlerinde riayet edilecek bu rejimin adı da şeriat dilinde “Savm” veya “Siyam”, Türkçe’de de oruç...

Şartları da her ibadet şeklinde olduğu üzere İslâm, büluğ ve akıl...

Oruç bozmayan çeşitlerine kadar bütün iştihalara bir ay paydos...

Bayram günü eğlence yerinde kaynaşan, hora tepen kalabalıkları yanındakine gösterip “gel seninle bir köşeye çekilip orucun hıncını çıkarmak istercesine eğlenen bu insanların haline ağlayalım; bak, içlerinde ibadetim kabul edildi mi diye kaygılanan tek kişi var mı?” diyen velînin anladığı mânâda iştihalara paydos!

ŞEKİL

Orucun asıl mümtazlığı şu noktadadır ki, bütün ibadetler yapıldığı zaman, yapılışıyla meydana çıkar da, oruç, bozuluşuyla belli olur. Oruçlular arasında onlar gibi hiç bir şey yemeyen ve içmeyen birinin, oruçlu olup olmadığını anlayamazsınız. Fakat alenen paketini açıp sigarasını tellendirince oruçsuz olduğunu görürsünüz. Bu bakımdan oruç, fiiliyle değil, ancak fiiline ihanetle ve Allah ile kul arasında kalır. Ne mânâlı bir hayâ ve hicap imtihanı! Ve cezası ne müthiş.

Şartları içinde, niyet başta... Özürleri içinde de hayz ve nifas hali, hastalık ve yolculuk... Hastalıkta ve yolculukta tâkati olan ve dileyen tutabilir de, malûm vaziyetteki kadın tutamaz.

Orucun farz, vacip ve sünnet üç şekli var... Haram ve kerahet belirtici şekilleri de... Haramlığı senede 5 gün... Ramazan bayramında ilk ve kurbanda 4 gün...

Ramazan orucu eda ve kazada farz... Kefalet oruçları da farz... Nezir orucu vacip... Nezredilen itikâf orucu da... Gerisi sünnet ve nafile...

Oruçlarda niyetin ehemmiyeti öbür ibadetlere nispetle daha belirli ve şekillidir. Oruçların bir kısmında niyet peşin, bir kısmındaysa başladıktan sonra... Kendisine güveni olmayan, oruca girdikten ve halini muayene ettikten sonra da niyet edebilir. Bu müsaadenin başında, İlâhî rahmet olarak yalnız temel oruç mevkiindeki Ramazan orucu vardır. Ramazan orucunda bir şey yemeden gündüze çıkan kimse, kuşluk vaktine kadar niyetini erteleyebilir. Tutabilecekse niyet eder ve tutar, yapamayacaksa niyete rağmen tutamamanın ceremesinden kurtulur.

Niyeti önceden tayine muhtaç oruçlar şunlardır: Ramazan orucunun kazaları... Edâ edilemeyen fesada uğratılmış bütün oruçların kazaları... Ramazanın edâ orucunda tayin şart değilken bunlarda hem niyet, hem de tayin şart... Bunlardan başka nezir ve kefaret oruçları... Hacc içinde bazı oruçlar... Hepsi niyet ve ne orucu olduğunun tayinine dayalı...

Ramazan içinde başka bir oruç tutulamaz, tutulursa Ramazana sayılır. Aslında güneşin doğmaya başlamasından batışını tamamlamasına kadar olan oruç süresi, ihtiyaten ilk fecrin biraz evvelinden başlatılır ve bu vakte “imsak” denir.

İmsakte oruçlu, dişlerini yıkamış ve ağzını çalkalamış olarak hazırdır.