İnsanın insan, kulun da kul olmasındaki en önemli unsur terbiye yani, edeptir. Bundan dolayı irfan meclislerinin, tekkelerin kapısında "edep yahu" lâfzı yazılıdır. "Bütün Arap dilcileri, edep kelimesinin (edb) kökünden geldiğini kaydederken müsteşrik Vollers ve C.A Nallino kelimenin aslının sünnetle eş anlamlı olan (de'b) olduğunu ileri sürmüşlerdir. Edep kulun zahirin ve batınını kontrol altına almasıdır. Buradaki zahirî kelimesinden murad azalarını haramdan korumaktır. Eğer kul halâ hayâ etmeden haram şeylere bakıyor, midesini haramdan korumuyor, eliyle haram şeyler işliyorsa bu kul bu noktada hata yapıyor demektir. Çünkü kul bu durumda edebini korumamıştır. Batınî kelimesinden kasıt ise kalbini ve nefsini kötülüklerden, vesveselerden korumasıdır. Bunun için kişinin başkalarına karşı hased duymaması ve kalbini kötü ve sapık şeylerden arındırması gerekir. Nefsini kabzetmesi için de ilkin şeytanın ve nefsinin tuzaklarını bilmeli ona göre davranmalı, sonra nefsanî arzulardan uzak durmalıdır. Şunu unutma ki din edep ile vardır. Yani edebi olmayan bir mü'minin tam bir Allah inancı ve imanı yoktur. Zaten Allah'u Teala'ya (cc) ve insanlara karşı edebi olmayan bir kuldan Allah'a tam bir samimiyetle bağlanması nasıl beklenilir ki? Din ehli taattan ziyade edebin üstünde daha çok durmuşlardır. Çünkü; şunu unutma ki ey âhireti yolcusu! Kul ibadetiyle cennete girerken, edebiyle Allah'u Teala'ya (cc) erer. Bundan dolayı din ehli hayatının her karesinde edeplerini korumaya çalışmışlardır. Tasavvuf ehlinin üzerinde durduğu konular ise, müridin mürşide, mürşidin müride ve müridlerin birbirlerine olan edepleridir. Mutasavvuflar aynı zamanda zahirî edeplerin üzerinde de durmuşlardır. Edep kavramı aslında hayatımızın her alanını kapsamaktadır. Ve ne yazık ki günümüzde bu kavram unutulmuş sadece sözlüklerde görülüyor. Belki de günümüzde başımıza gelen kötü hallerin sebebi bizlerin edebi unutup pervasızca yaşayışımızdır.
Bu yazıya yorum ekleyin
Eklenen Yorumlar Ekleyen : nazif barut 03.06.2007 Yorum : edep; kelime anlamı bile ne kadar geniş ve açık bu anlayışı günümüzde yaşama uyarlamak ve uydurmak ne kadar zor. insan yaşamında ilk önce bu olguyu öğrenip daha sonraki hayat denemelerinde her pozisyonda kullanması gerekirken şimdi işine geldiği zaman kullanır işine gelmediği zaman bundan kaçar ve uzaklaşır ne kadar mesele bir iştir değil mi.
böyle önemli ve ahlak değerlerini içeren yazılar makaleler niçin hiç gündeme gelmez kaleme niçin alınmaz der dururdum.ama bu yazıyı okuyuncada bişeyler yazma gereği duydum size çok teşekkür ederim.saygılarımla böyle yazılarınızın devamını bekliyoruz başarılar sizlerle beraber olsun bir daha teşekkürler...
Ekleyen : ?lk? 29.05.2007 Yorum : edebli olmanın fazileti ki manasının yalnız kökten ibaret olmasın dışında, kokteki her bir harfin içerdiği enginlik olsa gerek. eline beline ve diline sahip çıkmak, edebin yanısıra ebed'in de anahtarıdır...derginiz çok güzel olmuş Allah başarınızı artırsın...
Ekleyen : abdullah 24.04.2007 Yorum : insanın en önemli değerlerinden olan " edeb'i"konu başlığı olarak almanız çok güzel olmuş.inşallah bu dergide başka yazılarınızla karşılaşırız tekrar
ACI-YORUM nedir? Bugün toplumumuzda, özellikle düşünce alanında aksayan yönler ve anlamsızlıklar var. ACIYORUM, bu aksaklıkları ve anlamsızlıkları, sadece fikirle en can alıcı yerinden, en vurucu sözlerle, yanlışlıkların mantıksızlıklarını yakalamayı usul bilerek, en doğru yargıları, hiç itiraza yer vermeyecek şekilde ifade etmeyi ve daha sonra düzeltmeyi yapacak olanlar için fikri çözüm yolları açmak düşüncesinin ifadeye dökülmüş şeklidir.
5026 kez okundu.
Yazara Mesaj
Sayı:
56 - Nisan / Haziran 2007
İnsanın insan, kulun da kul olmasındaki en önemli unsur terbiye yani, edeptir. Bundan dolayı irfan meclislerinin, tekkelerin kapısında "edep yahu" lâfzı yazılıdır.
